Backend Mühendisliğinde Seviye Atla: CRUD’un Ötesinde Yol Haritası
Bir backend geliştirici olarak sadece CRUD (Create, Read, Update, Delete) API’leri yazmakla sınırlı kalmak istemiyorsan, odaklanman gereken daha kritik alanlar var. Modern dünyada fark yaratmak için güvenlikten performansa, mimariden dağıtık sistemlere kadar geniş bir yelpazede uzmanlaşmak gerekiyor. İşte backend mühendisliğinde seni öne çıkaracak yüksek etki alanları:
1. Güvenlik: Sistemin Temel Taşı
- Kimlik Doğrulama & Yetkilendirme: OAuth 2.0 ve JWT standartlarını derinlemesine öğrenin.
- Kriptografi: AES, RSA gibi algoritmalarla veriyi koruma yöntemlerini kavrayın.
- OWASP Top 10: Yaygın güvenlik açıklarını (SQL Injection, XSS vb.) tanıyın ve önlem alın.
- Tehdit Algılama: SIEM, IDS ve IPS araçlarının çalışma mantığını öğrenin.
2. Performans: Hız ve Ölçeklenebilirlik
- Caching: Redis ve Memcached ile veritabanı yükünü hafifletin.
- Trafik Yönetimi: Rate Limiting & Throttling ile sistemi kötüye kullanıma karşı koruyun.
- Load Balancing: Trafiği verimli dağıtarak yüksek erişilebilirlik sağlayın.
- Resilience (Dayanıklılık): Chaos Engineering ve Fault Tolerance prensiplerini uygulayın.
3. Veritabanı Mühendisliği
- Sorgu Optimizasyonu: İndeks kullanımı ve execution plan analizi ile performansı artırın.
- SQL vs NoSQL: Doğru teknolojiyi, doğru veri yapısı senaryosunda kullanmayı öğrenin.
- ACID İlkeleri: Transaction yönetimi ve isolation seviyelerini kavrayın.
- Ölçekleme: Sharding ve Partitioning ile büyük verileri yönetilebilir hale getirin.
4. API Tasarımı ve Standartlar
İyi bir API, sadece çalışan değil; kolay tüketilebilen API'dir. OpenAPI 3.0 ile dökümantasyon hazırlamak, REST vs GraphQL ayrımını doğru yapmak ve versiyonlama stratejileri geliştirmek bu aşamada kritiktir.
5. Mimari ve Dağıtık Sistemler
Sistem büyüdükçe parçaları yönetmek zorlaşır. Bu noktada şu konseptler devreye girer:
- Mimari Yapılar: Monolith, Microservices ve Modular Monolith arasındaki farklar.
- Patternler: SAGA, CQRS ve Event Sourcing.
- İletişim: Kafka ve RabbitMQ ile Event-Driven mimariler; gRPC ile yüksek hızlı servisler arası iletişim.
6. Gözlemlenebilirlik (Observability)
- Logging & Monitoring: ELK Stack ve Prometheus ile sistemi izleyin.
- Tracing: Jaeger kullanarak bir isteğin tüm servislerdeki yolculuğunu takip edin.
- Profiling: Uygulama içindeki darboğazları tespit edip kod seviyesinde optimize edin.
Bu alanlarda uzmanlaşmak, seni sadece bir "kod yazarı" olmaktan çıkarıp, geleceğin yüksek performanslı ve ölçeklenebilir sistemlerini tasarlayan bir Backend Mühendisi yapar.
